Om die vergelijking door te trekken: een gebouw dat wordt gesloopt om plaats te maken voor nieuwbouw, heeft geen monumentale waarde en ook geen eigenschappen die behoud rechtvaardigen. Bij een transformatie is er echter altijd sprake van meerwaarde vanuit het verleden die een tweede leven rechtvaardigt, al dan niet in combinatie met nieuwbouw zoals bij The British School of Amsterdam.
'Nieuwbouw, transformatie, combinaties van die twee…. Onze organisatie kan alle uitgangssituaties aan,' verzekert Boaz de Boer, als Hoofd Commercie in dienst van het bouwbedrijf dat ‘bouwen met passie’ in het DNA heeft. 'Onze passie om, gedreven door techniek, mooie en goede gebouwen te realiseren, voor en door mensen, kunnen we zeker ook in transformaties kwijt. Dat het vertrekpunt een bestaand gebouw is, zien we veel meer als een kans dan als een beperking. Waarbij we, als we er vanaf de ontwerpfase bij zijn betrokken, zeker niet schromen om het plan, de droom of de visie van de opdrachtgever naar een hoger niveau te tillen.'
Spectaculaire metamorfose
Letterlijk en figuurlijk, in het geval van een voormalig kantorencomplex aan de Joan Muyskensweg in Amsterdam. 'Uitgangspunt was een tender van Vesteda, die de potentie van de plek zag,' legt De Boer uit. 'Dankzij de dragende gevels en de kolomstructuur van de vier kantoorgebouwen, was transformatie naar appartementen technisch heel goed mogelijk. Op ons advies zijn de bestaande bouwblokken niet met twee maar met drie woonlagen opgetopt. Het ontwerp van Ector Hoogstad Architecten, is door ons als design & build-opgave uitgevoerd. Het resultaat, 191 huurwoningen van 50 tot circa 110 vierkante meter verdeeld over twee woonblokken, is schitterend, dankzij de 'pakhuisuitstraling' en optoplagen die worden gekenmerkt door lichte bouwmaterialen, zowel in kleur als gewicht.'
Omdat de bestemming ‘retail’ bleef was ‘Rijnkade 5’ in Utrecht formeel geen transformatie, maar De Boer vindt dat een verruiming van de definitie in dit geval gerechtvaardigd is. 'Het 35.000 vierkante meter grote gebouw heeft een spectaculaire metamorfose ondergaan, binnen een extreem korte bouwtijd van tien maanden en op een extreem kleine bouwplot. Zoals meestal bij transformaties, die bijna per definitie in binnenstedelijke gebieden plaatsvinden.'
Nieuwe kwaliteiten
Omdat in onze organisatie en werkwijze heel bewust veel ruimte is ingebouwd voor flexibiliteit en creativiteit, passen ook verrassende en uitdagende transformatieprojecten heel goed bij Heddes”
Het deel van winkelcentrum Hoog Catharijne waar voorheen warenhuis V&D gevestigd was, werd naar een ontwerp van architect Jan Bakers door Heddes omgetoverd van een ontoegankelijke kolos in een transparant gebouw met veel groen en glas. 'Dat een van de nieuwe huurders zo snel na de oplevering failliet is gegaan, lag zeker niet aan de nieuwe kwaliteiten van het gebouw en de locatie,” vindt De Boer, die vooral tevreden terugkijkt op de bouwlogistieke prestatie die Heddes in het centrum van Utrecht heeft geleverd. “De bouwkraan stond op het dak van Rijnkade 5 en omdat er geen ruimte was voor onze bouwkeet, kreeg die een plek op het dak van een nabijgelegen parkeergarage.'
Een spraakmakende transformatie waar Heddes momenteel zijn handen vol aan heeft, is die van een voormalige strafgevangenis aan de Havenstraat in Amsterdam Oud-Zuid. 'Het was een gebouw waar iedereen uit wil, het wordt een school waar iedereen wil blijven,' glimlacht De Boer, doelend op de toekomstige gebruiker: The British School of Amsterdam, die dankzij de nieuwe huisvesting de drie huidige vestigingen kan afstoten. 'Gebouwd in de periode 1888-1891, behoort ook deze gevangenis met zijn dikke muren en specifieke indeling tot de lastigst te transformeren gebouwen,' weet De Boer. 'In combinatie met nieuwbouw, is Atelier Pro verantwoordelijk voor een even karaktervol als functioneel ontwerp dat dankzij grotere ramen in de eerste plaats een veel lichter gebouw oplevert.'
Inherent aan de transformatie van zo’n monumentaal gebouw, is volgens De Boer dat ‘je nooit helemaal zeker weet wat je allemaal zult tegenkomen’. 'Tot aan het moment dat je het tegenkomt. En dan moet er snel en goed worden geschakeld. Ook dat zit in ons DNA. Omdat in onze organisatie en werkwijze heel bewust veel ruimte is ingebouwd voor flexibiliteit en creativiteit, passen naast bijzondere nieuwbouw ook dit soort verrassende en uitdagende transformatieprojecten heel goed bij ons.'
Bijzondere combinatie
In deze barre coronatijden lijkt niets meer zeker, maar als het meezit komt er in de zomer duidelijkheid over een transformatie waar Heddes ook een aanbieding met een goed onderbouwde basis voor heeft gelegd. De Boer: 'Het gaat om een voormalige penitentiaire inrichting, die we een tweede leven als wooncampus willen geven. Bijzonder is dat we kansen zien om deze transformatie in dit geval te combineren met een andere USP van ons: modulair bouwen.'
Dit artikel is gesponsord door Heddes Bouw.
