Waarom is samenwerking noodzakelijk?
Een andere manier van organiseren is nodig om de steeds ontwikkelende technologische mogelijkheden te kunnen benutten. Structuren en processen zoals we die nu kennen kunnen daardoor zelfs veranderen. Het is onmogelijk om die verandering alleen te doen. Succesvolle Smart City initiatieven vereisen daarom een succesvolle samenwerking tussen verschillende partijen. Alleen al het besef is een randvoorwaarde om succesvol te zijn.
De vraag is dan natuurlijk: wie moeten er samenwerken? Laten we daarvoor beginnen bij de vraag: wie is er eigenlijk betrokken bij een Smart City?
De betrokken spelers
Wellicht de meest voor de hand liggende is de burger. Hij of zij woont graag in een stad die alle zaken goed op orde heeft rondom bijvoorbeeld bereikbaarheid, voorzieningen en leefbaarheid. Die burger werkt weer bij organisaties in de stad en ook zij hebben een belang in de Smart City. Dezelfde zaken die voor een burger van belang zijn, zijn ook voor organisaties van belang. Zij willen immers een goed vestigingsklimaat hebben.
Data delen is wel essentieel voor een succesvolle samenwerking”
De derde speler die al snel genoemd wordt is degene die verantwoordelijk is voor de publieke leefomgeving: de gemeente. De gemeente wordt over het algemeen gezien als degene die verantwoordelijk is voor het regelen van de Smart City. Toch is dat niet zo simpel. Zij kunnen niet alleen nieuwe technologieën implementeren, zonder dat ze daarbij hulp krijgen van verschillende partijen.
Dat brengt ons bij de volgende speler: de aanbieders. Dit zijn partijen die producten en diensten leveren op het gebied van technologie en hier een Smart City sausje overheen gooien. Voor de gemeente zijn deze producten een goed startpunt van de Smart City, maar om vervolgens echt stappen te maken zijn combinaties en dus samenwerkingen met andere producten en diensten nodig.
Als laatste speler mogen niet de onderwijsinstellingen vergeten worden. Zowel de onderzoekers als studenten kunnen een belangrijke rol spelen in het bedenken van nieuwe innovatieve mogelijkheden en uitwerken van nieuwe combinaties.
Hoe de samenwerking eruit ziet
De verschillende soorten samenwerkingsmogelijkheden die te bedenken zijn voor de Smart City zijn oneindig. Denk bijvoorbeeld aan een samenwerking tussen burgers en de gemeente, waarbij de burgers via sensoren de luchtkwaliteit meten en deze data delen met de gemeente. Iets wat nu al gebeurt binnen het programma Samen Milieu Meten van het RIVM. De data van burgers en het RIVM wordt daarin gecombineerd in een dataportaal. Organisaties kunnen vervolgens weer deze data gebruiken.
Een ander voorbeeld zou een samenwerking tussen een ziekenhuis, een onderwijsinstelling en de gemeente kunnen zijn. Vanuit een ziekenhuis kan men vragen om studenten sensoren te laten samenstellen, zodat op basis van data kan worden bepaald waar een vuurwerkvrijezone moet worden ingesteld tijdens Oud & Nieuw. De gemeente kan dankzij deze data ook weer duidelijk maken waarom deze vuurwerkvrijezone is ingesteld. Zo wordt de woonomgeving niet alleen veiliger, maar is het bestuur ook transparanter.
Er zijn dus verschillende soorten samenwerkingen mogelijk. We lichten graag nog twee samenwerkingsvormen toe.
Samenwerking rondom data
Data delen is niet gemakkelijk, maar wel essentieel voor een succesvolle samenwerking. Samenwerking vraagt dan ook vaak om een dataplatform. Samen Milieu Meten is al een mooi voorbeeld, maar we kunnen zeker meer verwachten. Hou het Dataregister van de Nederlandse Overheid in de gaten voor ontwikkelingen op dit gebied.
Samenwerking in de realisatie
Een overheid mag geen steun geven aan de markt, om marktverstoring te voorkomen. Daar staat tegenover dat er een commercieel risico hangt aan de nieuwe vormen van samenwerkingsverbanden. De samenwerking, integratie en innovatie is over het algemeen voor iedereen nieuw, zowel de aanbiedende als vragende partij. Gelukkig is er een inkoopproces ontwikkeld dat gericht is op het inkopen van innovatie. De Pre-commercial Procurement (PCP) is een door de Europese Commissie ontwikkeld inkoopproces. De PCP methode maakt het mogelijk om als overheid innovatieve samenwerkingen van de grond te krijgen.
Nieuwe samenwerkingsvormen: je staat er niet alleen voor
Het mag duidelijk zijn: het inrichten van de Smart City en de bijbehorende samenwerkingsvormen is een uitdaging. Daarbij helpt het niet dat alles nieuw is, met onzekere uitkomsten als gevolg. Toch sta je als gemeente of als organisatie niet alleen. Er zijn voorbeelden, hulpmiddelen en ervaringsdeskundigen beschikbaar die een stap in de goede richting kunnen geven.
Dit artikel is gesponsord door Strict.
