nieuws

Ouderlijk nest of een shoe box appartement

Financieel

Net als in de Nederlandse steden, worden de woningen en appartementen in Singapore steeds kleiner qua oppervlakte, onder andere door de bevolkingsgroei

Ouderlijk nest of een shoe box appartement
Column Laurentien Kok

De laatste jaren gingen diverse projectontwikkelaars over tot het bouwen van zogenaamde ‘shoe box’appartementen. De kleine appartementen worden soms geleverd zonder keuken omdat de gemiddelde Singaporees toch niet kookt en buiten de deur eet. Een slaapkamer zit er vaak ook niet bij. Door deze kleine appartementen kwam het voor veel Singaporezen opeens binnen handbereik om een eigen appartement te kopen. Maar dat was niet de bedoeling van de Singaporese overheid.

Deze Singaporese getrouwde stelletjes woonden over het algemeen nog bij een van hun (schoon)ouders, zoals traditie is. In het ouderlijke nest spaarden ze genoeg om een aanbetaling van 20-30 procent te voldoen bij de aankoop van de woning. De kleine appartementen konden zich dan ook verheugen in een grote populariteit in de afgelopen jaren, ondanks de relatief hoge vierkante meterprijs per appartement. Toch zijn er ook tegenstanders van het concept en die pleitten in de afgelopen jaren voor een aanpassing van de bestaande bestemmingsplannen zodat er een minimum oppervlakte per nieuw gebouwde woning van kracht zou zijn. Een paar maanden geleden presenteerde de Singaporese overheid de nieuwe bestemmingsplannen voor diverse deelgebieden.

De ouders blijven achter

Tegenstanders van de shoe box appartementen waren teleurgesteld: geen minimum grootte per appartement is vastgelegd maar een minimale gemiddelde grootte per appartementencomplex. Op deze wijze blijven shoe box appartementen dus mogelijk zolang de ontwikkelaar maar een aantal grote(re) appartementen in hetzelfde complex bouwt. De toegenomen populariteit van shoe box appartementen, had ook een onbedoeld neveneffect. Velen die het zich aanvankelijk niet konden veroorloven, kochten een appartement op een jongere leeftijd dan de statistieken voorspelden. Achterblijvers waren de (schoon)ouders in hun appartement zonder inwonende kinderen. Dat heeft sociale gevolgen voor de ouderen, zij hebben meer huishoudelijke hulp nodig en de sociale controle ontbreekt.

Moralistische campagne

De overheid had een optie tot het direct opleggen van een minimale grootte van appartementen via het bestemmingsplan, maar dat hebben ze niet gedaan. Daarentegen is in de afgelopen maanden in Singapore een subtiele maar grote campagne van start gegaan om huizenkopers ervan te overtuigen om grote of grotere appartementen te kopen. In diverse kranten verschijnen al dan niet gesponsorde reclames, (betaalde) blogs van makelaars, artikelen en anonieme opinies en semi-overheidsorganen om de bevolking van de voordelen te overtuigen. Ook op andere (al dan niet digitale) media staat het opeens bol van de teksten en studies door gerenommeerde deskundigen, makelaars en psychologen die pleitten voor een groter appartement. Toeval? Welnee, alle media in Singapore is in handen van de overheid die streng controleert wat er wordt uitgezonden en te zien is. ‘Het loont om een jaartje of twee extra te sparen om iets meer ruimte te hebben’, is de slogan. Ook verschijnen ook overal psychologen en gedragsdeskundigen op tv die aangeven dat het beter is voor de mens om meer ruimte te hebben en dan maar wat minder geld over voor andere dingen in het leven. Mensen zouden namelijk agressief kunnen worden van te weinig ruimte, een grote ruimte is beter voor je hersenen wordt letterlijk gezegd. Huiselijk geweld komt minder voor indien mensen meer ruimte hebben en meest belangrijke onderdeel van de gehele campagne: je voldoet aan je plicht als kind om voor je ouders te zorgen.

Zonder familie niet gelukkig

Het lijkt allemaal heel moralistisch en ouderwets om op het gemoed van dertigers in te praten, zoals Singaporese overheid doet. Er passeren een aantal onzinnige argumenten de revue: een kamer verhuren helpt je om een financiële crisis te overleven, geen verhuiskosten gedurende langere tijd, meer ruimte om je spullen op te slaan tot ruimte voor een keuken, dus gezonder eten en langer leven. Maar de meeste belangrijke is en blijft het feit dat door de ontwikkeling van de shoe box appartementen, het opeens bereikbaar was geworden voor een grotere groep Singaporezen die om zelf een woning te kopen en de overheid aanvankelijk positief tegenover stond door de hogere grondopbrengsten. Misrekening in dit verhaal waren de veel hogere medische en sociale kosten voor de ouders, die alleen achterbleven.

Misrekening in dit verhaal waren de veel hogere medische en sociale kosten voor de ouders, die alleen achterbleven

Bijkomend voordeel voor de overheid was uiteraard dat er ook minder verzorgingstehuizen en bejaardentehuizen hoeven te worden gebouwd. Die kosten wegen dus op tegen een iets lagere grondprijs die ontvangen wordt van de ontwikkelaars bij de gronduitgifte. Zelfs de dramaseries en de soap series, die in principe gewoon propaganda zijn in onze Nederlandse ogen, is een familiedrama waarin een stelletje aanvankelijk zeer gelukkig is met hun shoe box appartement en vervolgens hun ouders mist die toenemende zorg nodig hebben. Dan volgt het dilemma waarin ze de kosten gaan opwegen tegen de baten met de nodige onderlinge ruzies. Vervolgens wordt het shoe box appartement verkocht en een groter appartement gekocht om hun ouders in huis te nemen, eind goed al goed. Moraal van het verhaal: zonder familie ben je niet gelukkig en geen goede dochter.

Mr. Laurentien K.A. Kok kandidaat notaris Bird&Bird LLP

 

Reageer op dit artikel