nieuws

Vastgoedmarkt Toen

Beleggingen

Vastgoedmarkt Toen
Vastgoedmarkt Toen

Vastgoedmarkt verschijnt sinds 1974. In deze rubriek kijken wij maandelijks terug op transacties en ontwikkelingen die sinds die tijd zijn gemeld.

Maart 1981

Van 25 t/m 27 maart wordt voor de vijfde keer in het Beatrixgebouw van de Jaarbeurs in Utrecht de mede door het tijdschrift Vastgoedmarkt georganiseerde Manifestatie BedrijfsHuisvesting gehouden. Dit drie dagen durende evenement is bedoeld als ontmoetingspunt voor bedrijfshuisvestingsfunctionarissen, de overheid en de gehele vastgoedindustrie. Naast stands (altijd gemaximeerd op 3.000 m2) waar aanbod wordt getoond van bestaande en nog te bouwen kantoren, bedrijfsruimten, winkels en bedrijfsterreinen worden symposia en tal van andere ontmoetingen georganiseerd. Het aantal bezoekers (ex dubbeltelling voor degenen die twee of alle drie dagen komen) ligt rond de 4.000. Zowel qua huurprijs per m2 standruimte (alles binnen twee uur verhuurd) als qua entreeprijs is het op afstand duurste evenement van de Jaarbeurs. Het ligt in de bedoeling BedrijfsHuisvesting voortaan om de twee jaar te houden. Daarmee wordt méér aansluiting verkregen bij de “omloopsnelheid”van veel objecten en projecten, ofwel bij het opnamevermogen van de markt.

Westland/Utrecht Projectontwikkeling, dochter van de gelijknamige hypotheekbank, gaat in het bestemmingsplan De Huet in Doetinchem voor uitgevermaatschappij Misset een kantoor van 10.000 m2 realiseren waarin de investering 25 miljoen gulden bedraagt. Misset die in het gebouw 450 thans over zes locaties verspreide medewerkers gaat huisvesten zal het gebouw leasen van Westland/Utrecht.

Gedeputeerde Staten van Utrecht hebben toestemming verleend voor de bouw van het nieuwe stadioncomplex voor FC Utrecht in de gelijknamige stad waarin ook 30.000 m2 commerciële ruimten is opgenomen. Hiervan 20.000 m2 kantoren en 10.000 m2 bedrijfsruimten, eventueel ook te gebruiken als kantoor. Het project wordt gerealiseerd door de combinatie FGH Vastgoed (onderdeel van de gelijknamige hypotheekbank en Johan Matser Projectontwikkeling). De totale investering wordt op 60 miljoen gulden begroot. De gemeente zal hierin 10 miljoen gulden bijdragen.

Stichting Pensioenfonds Van Gelder Papier wil op het terrein van de voormalige Zinkwitfabriek aan het Julianakanaal en de Maas in Maastricht het Trade Centre Maastricht ontwikkelen. Op 8 ha grond worden 24.000 m2 bedrijfshallen, 12.000 m2 kantoor en 11.000 m2 Kantoren/showrooms gerealiseerd. De investering wordt berekend op 60 miljoen gulden.

Het Philipsconcern wil het in gebruik zijnde onroerend goed in Nederland optimaal gaan benutten. Het is nu te veel versnipperd, zegt de directieconcernhuisvesting in een exclusief vraaggesprek met Vastgoedmarkt. In totaal heeft het concern in Nederland 3 miljoen m2 ruimten in gebruik, waarvan 1,05 miljoen m2 fabricage inclusief kantoren, 720.000 m2 magazijn, 450.000 m2 laboratoria, 240.000 m2 specifieke kantoren en 540.000 m2 overige ruimten. Wereldwijd heeft Philips voor een vervangingswaarde van 10,8 miljard gulden (6,4 miljard gulden boekwaarde) aan eigen vastgoed in bedrijf. Welk deel op Nederland betrekking heeft wordt niet gemeld.

Maart 1991

De Vierde Nota over de Ruimtelijke Ordening Extra ‘Vinex’ ontmoedigt eerder vestigingen op en nabij knooppunten van openbaar vervoer dan dat deze worden aangemoedigd. Dit is de gemeenschappelijke teneur van het commentaar op deze nota van twee leidende organisaties uit de vastgoedindustrie, te weten de ROZ (Raad voor Onroerende Zaken) en de Neprom (grote projectontwikkelaars). Er zal een vermindering van investeringen in kantoren op deze knooppunten plaatsvinden wanneer er te krappe parkeernormen worden aangehouden. Er is nu sprake van tal van gebods- en verbodsbepalingen, terwijl men juist via de nota investeringen op die locaties wil bevorderen. De ROZ waarbij vrijwel alle risicodragende disciplines in het onroerend goed zijn aangesloten, dus beleggers, financiers, ontwikkelaars/bouwers staat dan ook sceptisch tegenover de realisering van de doelstellingen in de nota. Wel is men positief over de duidelijke keuze voor de Randstad als motor van de economie, stopzetting van uitbreiding van kantoorlocaties op de verkeerde plaatsen en de extra aandacht voor het milieu.

De belangrijkste nieuwbouw- en uitbreidingsprojecten voor de huisvesting van Justitiële diensten in ons land vergen minstens 1,3 miljard gulden aan investeringen. Volgens een nota van de Rijksgebouwendienst heeft daarvan 850 miljoen gulden betrekking op volledige nieuwbouw, uitbreiding dan wel renovatie van bestaande kantoor- en gerechtsgebouwen en circa 450 miljoen gulden op gevangeniscomplexen en dergelijke.

Voor de nieuwbouw voor justitiële diensten in de stad Groningen moet een keuze worden gemaakt tussen het Guyotplein en het Rabenhauptterrein aan de Hereweg. De nieuwbouw wordt 13.000 m2 groot en zal een investering van 45 miljoen tot 50 miljoen gulden vergen. Er staat ook een uitbreiding van de TBS-kliniek aan de Hereweg op het programma. Deze wordt 5.000 m2 groot en zal rond 15 miljoen gulden kosten en maakt onderdeel uit van de lease-overeenkomst tussen de Rijksgebouwendienst en pensioenfonds ABP.

Het bedrijfspensioenfonds voor de Tandtechniek heeft voor 8 miljoen gulden het voor het station van Lelystad in aanbouw zijnde kantoor van 3.500 m2 gekocht. Ontwikkelaar is Malieborch. Huurders zijn het Riagg en het arbeidsbureau.

Het kantoorgebouw Three Mellon midden in de Amerikaanse stad Philadelphia waarvan het ABP voor 65 procent eigenaar is, is door brand getroffen. Het is 70.000 m2 groot en het pensioenfonds kocht haar aandeel in 1989 voor omgerekend bijna 250 miljoen gulden. Het is de eerste directe Amerikaanse vastgoedbelegging van het fonds. Verzekering dekt de schade, ook tegen derving huurinkomsten en zelfs wanneer het gehele gebouw gesloopt zou moeten worden. Aan hetzelfde plein hebben zowel Shell Pensioenfonds als Wereldhave kantoorgebouwen in bezit waarin beiden destijds omgerekend 150 miljoen gulden per stuk investeerden.

Maart 2001

De vastgoedportefeuille van de twee beursgenoteerde VastNedfondsen is vorig jaar tot 2,5 miljard euro gestegen door nieuwe aankopen en herwaarderingen. Het winkelfonds VastNed Retail had eind vorig jaar een omvang van 1,4 miljard euro, het directe beleggingsresultaat steeg met 9 procent tot ruim 56 miljoen euro. Bij VastNed Offices/Industrial steeg het vastgoedbezit tot 1,1 miljard euro, wat meer dan een verdubbeling betekende. Het jaarresultaat ging met 11 procent omhoog tot 52 miljoen euro.

Er wordt niet voldoende ingespeeld op de vraag van de consument naar meer kwaliteit en meer keuzevrijheid op de koopwoningenmarkt. Daarom probeert de overheid aan die vraag tegemoet te komen door in de Nota Grondbeleid aan de exploitatievergunning voor een nieuwbouwlocatie de eis te verbinden van 30 procent particulier opdrachtgeverschap. In Vastgoedmarkt uiten projectontwikkelaars de vrees dat hierdoor ‘Belgische toestanden’ (wildgroei) zal ontstaan. De Vereniging Eigen Huis verwacht juist dat er ‘mooie dingen in Nederland’ gaan gebeuren als de consument maar voldoende wordt gefaciliteerd.

De gemeente Amsterdam koopt voor 52 miljoen gulden de oude hoofdvestiging van ABN Amro aan de Vijzelstraat 32, het markante door architect De Bazel ontworpen gebouw. Het heeft een bedrijfsvloeroppervlakte van 25.500 m2. De relatief lage prijs wordt toegeschreven aan het feit dat er geen parkeerruimte is maar ook omdat de grond onder het complex al zes jaar geleden aan de gemeente werd verkocht, samen met de grond onder tal van andere binnenstadsgebouwen van de bank. Dit in ruil voor het verkrijgen van de grond in eigendom voor het nieuwe ABN Amro hoofdkantoor in de Zuidas. Toen werd de grondwaarde in de Zuidas op 100 miljoen tot 120 miljoen gulden geraamd. Inmiddels is die waarde verdubbeld.

Een groep particuliere beleggers heeft voor 75 miljoen gulden het kantoorgebouw Rotterdam Building aan de Aert van Nesstraat in het centrum van de stad met 22.000 m2 ruimten gekocht van de Zweeds/Amerikaanse beleggingsgroep Ocean View. Het bruto aanvangsrendement is 8 procent. Insignia BDR en Jones Lang LaSalle bemiddelden bij de transactie.

Rijsterborgh Vastgoed heeft twee kantoorgebouwen in Amstelveen gekocht. Het gaat om het gebouw Prof. J.H.Bavincklaan, groot 11.000 m2, dat voor 50 miljoen gulden werd gekocht van Bouwfonds Vastgoedontwikkeling en om het voorheen door Kantorenhuis geïnitieerde gebouw aan de Burg. Haspelslaan 5-43 met 3000 m2 dat voor 15 miljoen gulden werd verworven. Rijsterborgh Bedrijfsmakelaars trad op namens koper en in het geval van Kantorenhuis adviseerden Boer, Hartog , Hooft en Rodenburg Bedrijfsmakelaars de verkoper, Rodamco/Amvest.

Maart 2011

Grote bedrijven hebben door het nieuwe werken (HNW) gemiddeld 20 procent minder kantoorruimte nodig. Hierdoor neemt de ruimtebehoefte in de gehele markt de komende jaren met 3 miljoen m2 af. Dat komt neer op bijna 10 procent ruimtebesparing. Dit blijkt uit het rapport ‘Kansen voor kwaliteit’ over de toekomst van de kantorenmarkt van ABN Amro. Volgens de bank heeft Nederland een kantorenvoorraad van 48 miljoen m2. Er is momenteel sprake van een leegstandspercentage van 14 procent waarvan 5 procent structureel van aard is. De bank verwacht dat het aanbod in 2015 kan zijn opgelopen tot 25 procent van de voorraad. Er zijn echter ook kansen zoals de herontwikkeling of vervanging van leegstaande gebouwen.

Ontwikkelaar Provast en woningbelegger Vesteda hebben een contract getekend waarbij Vesteda 102 huurappartementen afneemt in het project Martkhal in Rotterdam. De geschillen tussen beide partijen zijn met een minnelijke regeling opgelost. De belegger investeert ongeveer 30 miljoen euro.

Medio dit jaar moet de bouw beginnen van het Retail Park Almere, dat hebben Dura Vermeer Vastgoed, ontwikkelaar TCN en de gemeente Almere bekendgemaakt. Het project voorziet in de realisering van 30.000 m2 bestemd voor grootschalige winkelvestigingen, 5.000 m2 voor horeca en leisure en ruimte voor 1500 parkeerplaatsen. De investering wordt op 60 miljoen euro begroot. Het komt te liggen naast het Topsportcentrum aan de A6 en wordt ingebed in het Olympiakwartier in Almere Poort.

Het Australische beleggingsfonds Goodman dat zich concentreert op logistieke gebouwencomplexen verwacht voor het eind van deze maand de overname van het ING Industrial Fund IIF rond te hebben. ING Real Estate Investment Management zegt dat inmiddels reeds 93 procent van de aandeelhouders akkoord zijn. Goodman deed samen met pensioenfonds APG, het Chinese staatsfonds CIC en het Canadese Pension Plan Board een bod van 1,8 miljard euro op IIF. Deze heeft een portefeuille met 60 logistieke objecten waarvan driekwart in Australië ligt en de rest in Europa.

De Rabo Vastgoedgroep heeft in 2010 in alle onderdelen hogere resultaten bereikt. De totale nettowinst steeg met 18 procent tot 106 miljoen euro. Dochter Bouwfonds Property Development verkocht 8.982 woningen, een plus van 23 procent. De productie van commercieel vastgoed via dochter MAB Development steeg met 17 procent tot 288 miljoen euro. Bij FGH Bank nam de kredietportefeuille met 3 procent toe tot 17,8 miljard euro en bij Bouwfonds REIM steeg het voor derden beheerde vastgoedvermogen met eveneens 3 procent tot 7,2 miljard euro. De vastgoedmarkt is laat-cyclisch zo schrijft Rabo, waardoor de Vastgoedgroep van de bank in 2010 nog last had van de gevolgen van de kredietcrisis.

 

Reageer op dit artikel