blog

Schaamteloos

Geen categorie

In deze zware tijden van alsmaar verder dalende beurzen en van een financiële wereld, die er maar niet in slaagt om enig uitzicht te bieden op een betere financieringstoekomst, is het meer dan logisch om daar op deze plaats over te schrijven. Toch doe ik dat niet. Ik wil het opnieuw hebben over de schaamteloosheid bij sommigen in de Nederlandse vastgoedsector, waarvan we de afgelopen weken weer enige trieste staaltjes hebben mogen aanschouwen.

Het was deze maand – op 13 november – precies een jaar geleden, dat de Fiod/ECD een inval deed bij een groot aantal bekende vastgoedmannen die betrokken zouden zijn geweest bij een langdurige en omvangrijke vastgoedfraudezaak rond het Philips Pensioenfonds en het voormalige Bouwfonds. In Vastgoedmarkt is hierover al veel geschreven en ook de landelijke media hebben zich niet onbetuigd gelaten.

Een jaar verder is er nog geen proces geweest en dat lijkt nog wel even te gaan duren. Maar er circuleren nu zoveel ‘vertrouwelijke’ rapporten en kopieën van verhoren en processen verbaal – die voor een deel ook bij de media terecht zijn gekomen – dat het zeker is dat er een stevige veroordeling uit de bus zal komen voor een aantal hoofdpersonen. Op deze plaats heb ik enige keren betoogd dat ik het geen pas vind dat justitie vertrouwelijke rapporten laat lekken naar de media. Het gevaar van trial by media is daardoor onvermijdelijk. Maar men kan het journalisten ook niet kwalijk nemen dat ze gebruikmaken van informatie die hen wordt toegespeeld.

Ik heb de afgelopen weken weer een aantal van deze vertrouwelijke documenten in kunnen zien, onder meer een dik pak papier over de aanklachten tegen Jan van Vlijmen, Nico Vijsma, Cees Hakstege, Will Frencken en Rob Lagaune. Het KRO-programma Reporter wijdt op 30 november een tv-programma aan deze hoofdrolspelers in het Bouwfonds-Philips Pensioenfonds vastgoeddrama. Ik raad een ieder aan daarnaar te kijken. Schaamteloos is het enige woord dat ik kon uitbrengen na het lezen van dit materiaal, dat nog maar een deel omvat van de gestructureerde criminele praktijken van de hoofdrolspelers.

De Volkskrant bracht op zaterdag 15 november een ander rapport boven tafel. Hoofdpersoon is de chauffeur van Bouwfonds, die jarenlang Cees Hakstege door Nederland reed. In de verklaring van de chauffeur tegenover PricewaterhouseCoopers, die in het strafdossier is opgenomen, wordt de cultuur bij de Bouwfondstop in de tweede helft van de jaren negentig neergezet als een v an ‘witwassen, bedrijfsspionage, prostitueebezoek, chantage en contacten met de onderwereld’.

De openhartigheid van deze chauffeur werpt een heel ander licht op de tranen van Hakstege, direct nadat de Fiod/ECD op 13 november vorig jaar een inval had gedaan en hij tegenover mij ontkende betrokken te zijn geweest bij enige vorm van crimineel gedrag. Krokodillentranen dus. Ik verwijs graag naar het artikel in de Volkskrant, dat ook door het privé-karakter van een aantal beweringen zeer pijnlijk is voor minimaal één persoon, van wie velen in de vastgoedsector weten om wie het gaat. Deze ontluisterende biecht van de chauffeur plaatst mogelijk ook de gang van zaken rond het niet doorgaan van de overname van Multi door Bouwfonds in 2001 in een ander daglicht en verdient een nader onderzoek. Het zou zo maar eens kunnen dat hierdoor ABN Amro (en ook Multi) aanzienlijk is benadeeld.

Ook andere zaken, zoals de betrokkenheid van Hakstege bij de liquidatie van Imca Vastgoed en het opzetten van Maeyveld zouden nog eens goed moeten worden nagetrokken, net als de kredieten van het voormalige Bouwfonds Property Finance aan discutabele personen als Klaas Hummel en Willem Endstra. Of de merkwaardige rol van een Harry Mens in dit alles.

Wat dacht u verder van Hans Wiegel, die zwaar zelfingenomen ex-politicus die bij dezelfde Harry Mens in diens weinig journalistieke tv-programma Business Class schaamteloos reclame maakt voor Bouw State III, een obligatiefonds van Bouwhuis Vastgoed. Het was onder het goedbetaalde presidentcommissariaat van Wiegel bij Bouwfonds dat Hakstege en Van Vlijmen ongehinderd door enig relevant toezicht de kans kregen hun criminele activiteiten vorm te geven. Bouwhuis Vastgoed mag content zijn met zo’n ‘connaisseur’, die mogelijke participanten aanraadt bij hem in te stappen. Bij Bouwfonds hebben ze inderdaad op Wiegel kunnen rekenen, zoals de altijd goedgebekte VVD-er de participanten van Bouw State geruststellend voorhoudt.

En dit alles in een maand, waarin ook een bestuursvoorzitter van een gerenommeerde vastgoedadviseur van zijn troon viel; waarin een woningcorporatiedirecteur op nonactief werd gesteld wegens overdadige levensstijl op kosten van zijn werkgever en die met obscure personen deals probeerde te structureren; en een andere corporatiedirecteur die het nodig vond met publiek geld voor reder te spelen.

Ik heb lang volgehouden dat ik een krant maak voor een belangrijke, integere en serieuze sector in de Nederlandse economie. Ik weet dat dit nog altijd zo is, maar de uitwassen waaraan hier wordt gerefereerd, zijn zeer ernstig en maken het steeds moeilijker nuances aan te brengen bij het grote publiek. Ik hoop dat justitie snel een volgende stap zet in in ieder geval de vastgoedfraude-affaire. In deze moeilijke tijden kan de vastgoedsector een langslepende zaak als de onderhavige die nog steeds uitdijt, er niet bij hebben.

Deze column is eerder gepubliceerd in Vastgoedmarkt november 2008.

Reageer op dit artikel