Deze 'geleende' welvaart smelt in snel tempo weg nu de prijs van risico torenhoog wordt en markt, overheid en burgers massaal schulden moeten afbouwen. Dat leidt tot een diepe recessie, een faillissementsgolf, grote afschrijvingen en prijsdalingen van alle vermogenstitels, zoals vastgoed.

Het congres van de Nederlandse Raad van Winkelcentra, die dit jaar 25 jaar bestaat, stond in het teken van scenarioplanning. NRW-leden hebben dit jaar zeventien trends in kaart gebracht en daaruit drie scenario's gedistilleerd voor 2025. Veel vastgoedpartijen achtten het gematigde scenario – 11 procent winkelleegstand, 35 procent internetaankopen, onzekere huuropbrengsten en Wallmart-megamalls in Bleiswijk en Flevopolder – het meest waarschijnlijke. Volgens De Kort focussen de marktpartijen zich ten onrechte op de bovenkant van de markt. 'De vraag is niet welke retailers in 2025 het succesvolst zijn, maar welke winkelketens het gaan overleven. Want de consument heeft het komende decennium nauwelijks meer te besteden. De winnaars in 2025 zijn Aldi, Lidl en Wallmart', aldus de BNR-columnist.

Makelaar Richard Dallinga (Jones Lang LaSalle) voorziet ook moeilijke jaren voor de winkelvastgoedmarkt. Flexibilisering is zijn toverwoord. 'We moeten toe naar flexibele huren, looptijden en vierkante meters. Plaats bijvoorbeeld pop-up-shops in lege panden in aanloopstraten.' Groei van het aantal winkelmeters is volgens ontwikkelaar Bart Kuil (AM) verleden tijd . 'Die markt is 40 tot 50 procent gekrompen. De tijd dat ontwikkelaars zich als kippen zonder kop op tenders zoals die van Leidsche Rijn Centrum stortten, komt niet meer terug.' Belegger René Vierkant (Syntrus Achmea Vastgoed) pleit voor een snelle sanering van C-straten in binnensteden. 'Laat die niet langzaam uitsterven, maar ga ze herbestemmen, geef ze een woonfunctie.' Dagvoorzitter Rupert Parker Brady sloot af met een stichtend woord. 'In zware tijden is behoefte aan minder competitie en wantrouwen en meer samenwerking en transparantie.'