nieuws

Optimisme troef op 27ste Mipim

Geen categorie

Optimistisch, maar niet uitgelaten. Dat was de stemming tijdens de vrijdag afgesloten Mipim. De 27ste editie trok 23.500 bezoekers, tien procent meer dan in 2015.

Hete hangijzers  tijdens het vier dagen durende vastgoedevenement in Cannes waren een mogelijke Brexit, de ultra lage rente, de vraag of de Europese vastgoedmarkten inmiddels op hun piek verkeren en wat er gebeurt als  die ongrijpbare vastgoedjongen Donald Trump daadwerkelijk president van Amerika wordt.

‘Continentaal Europa zit veel vroeger in de cyclus dan Londen en de Verenigde Staten. Er is zeker in Zuid-Europa, maar ook Nederland nog veel ruimte voor waardegroei. Ze zijn daar eigenlijk pas net  twaalf maanden uit de crisis, betoogde Michael Shields tijdens een forumdiscussie. De Amerikaan is Managing Director en hoofd West-Europa, het Verenigd Koninkrijk en VS van de Nederlandse vastgoedfinancier ING Real Estate Finance (REF).

Volgens Shields heeft ING REF vorig jaar met 9,5 miljard aan nieuwe leningen en 4,5 miljard euro aan herfinancieringen het beste jaar in de boeken bijgeschreven  sinds 2007. Hij verwacht dat het totale leenboek dit jaar met 2,5 miljard euro zal groeien tot een slordige 30 miljard euro. Shields: ‘De Europese banksector is stabiel. ING REF staat er goed voor, we hebben onze problemen opgelost en kunnen een stootje hebben.’

Shields benadrukte dat de schuldgraad (LTV) in Europa veel lager ligt dan tijdens de wilde jaren die voorafgingen aan de kredietcrisis van 2008. ‘We hebben enorm veel leningen verstrekt de afgelopen twee jaar en mezzanine financiering – dus meer dan 70 procent LTV – kwam daarbij slechts in twee gevallen te pas. Vergelijk dat eens met Amerika, waar vrijwel elke transactie met mezzanine gepaard gaat en de komende jaren ook vele CMBS-en aflopen. Ik ben absoluut niet bang voor een zeepbel hier.’ Shields verwoordde daarmee een veel gehoorde visie op de Mipim.

Met grote terughoudendheid kijken vastgoedfinanciers en beleggers daarentegen naar Londen, waar de afgelopen jaren het ene na het andere beleggingsrecord sneuvelde. De combinatie van de enorme prijsstijgingen, sterk gedaalde aanvangsrendementen, tegenvallende huurgroei  en uiteraard het referendum in juni over het eventuele vertrek uit de EU maakt iedereen wat kopschuw.  ‘Een Brexit zal zeker nare gevolgen hebben voor de Londense kantoormarkt’, voorspelde Roman Kogan, Managing Director van Deutsche Bank in hetzelfde forum.

De sfeer in het Londense paviljoen was dan ook beduidend minder uitbundig dan voorgaande jaren. Niemand minder dan Boris Johnson, de populaire burgemeester van Londen, leidt het Brexitkamp. ’Dit is beslist niet in het belang van de City’, sprak een Londense bankier die liever anoniem wilde blijven.

Opvallend sterk vertegenwoordigd waren de Turken dit jaar. Het paviljoen van Istanboel was het grootste van de hele Mipim. Bezoekers konden zich vergapen aan een reusachtige maquette van de stad, opgeluisterd door opzwepende muziek en een fantastische lichtshow. Vraag is echter welke buitenlander wil investeren nu president Erdogan Turkije in een regelrechte burgeroorlog stort. ‘Ach’, zei Fatih Kazaz, sales team leader van het gemengde ontwikkelingsproject Büyükyali in Istanboel, schouderophalend. Bijna ieder land heeft een terroristenprobleem. Ik denk niet dat internationale vastgoedbeleggers zich daardoor laten afschrikken.’ Het project ligt vlak bij de ingang van de toekomstige tunnel onder de Bosporus.

Het belang van politieke steun voor stedelijke herontwikkeling en infrastructuur werd benadrukt door de Franse minister van Economische Zaken Emmanuel Macron die het vastgoedevenement opende. Het paviljoen van de regio Parijs stond in het teken van de 32 miljard euro vergende Grand Paris Express. Het in 2007 gelanceerde megaproject voorziet onder andere in de aanleg  van 200 kilometer nieuwe metrolijn en de bouw van 68 stations.

De vier grote Nederlandse steden presenteerden zichzelf met een gezamenlijke stand Holland Metropole onder het motto ‘teaming up for growth’. Volgens de steden is samenwerking noodzakelijk om in het zicht te blijven van internationale investeerders.Het kabinet kan volgens de Amsterdamse locoburgemeester Eric van der Burg het best de samenwerking van de vier grote steden faciliteren door te investeren in infrastructuur. Hoog op het wensenlijstje staan een extra brug over de Maas in Rotterdam, een nieuwe oeververbinding voor Amsterdam-Noord en het oplossen van de problemen rond de Schiphol-tunnel.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels