nieuws

Woningen opgepept tot energieneutraal

Geen categorie

Energiezuinige woningen hebben een gunstig effect op het milieu én op de portemonnee. In de wijk Geerpark in Vlijmen herken je ze aan hun PEPhuis-label. De woningen met dit label zijn ‘opgepept’ met slimme energiemaatregelen, zodat ze energie opwekken en voor de eigen warmte- en stroomvoorziening zorgen. ‘Al vanaf dag één lever ik energie terug aan mijn energieleverancier.’

‘Aan het PEPhuis-label kun je direct zien dat het een extreem duurzame woning is’, vertelt Daniël Duijvestijn, teamleider Vastgoed bij Woonveste, de wooncorporatie die het label voor haar huurwoningen in de regio Heusden, Haaren en ’s-Hertogenbosch bedacht. ‘PEP staat voor Plus Energie Prestatie. Om het label te verkrijgen moeten de woningen nul-op-de-meter te zijn. Dat betekent dat de energiemeter in principe aan het einde van het jaar op nul staat. Er wordt dus niet meer energie verbruikt dan er wordt opgewekt. Het label is eigenlijk puur een communicatiemiddel naar onze huurders. Als wij een woning met dit label verhuren, dan weet de huurder wat hij kan verwachten wat betreft energieprestaties.’

Aan het energieneutraal maken van een woning hangt wel een prijskaartje. Duijvestijn: ‘Per woning gaat het om zo’n 12.000 tot 15.000 euro aan extra investeringen ten opzichte van normale nieuwbouw.’ Die extra kosten berekent Woonveste niet door in de huurprijs. ‘Dan zou dat gevolgen kunnen hebben voor de eventuele huurtoeslag. In plaats daarvan betalen huurders een energieprestatievergoeding. Doordat bij juist gebruik van de woning de energierekening op nul euro per jaar uitkomt, gaat de huurder er niet op achteruit wat betreft woonlasten.’ Met de doorberekening van de energieprestatievergoeding loopt Woonveste vooruit op een nieuwe wet, die naar verwachting in 2016 ingaat. In die wet staat dat verhuurders die hun woningen tot een nul-op-de-meter woning renoveren, aan hun huurders een energieprestatievergoeding mogen vragen.

 

Logische stap

De realisatie van de PEPhuizen past binnen de ambities vanuit het Brabants Energieakkoord, waarin is afgesproken dat de komende zes jaar 40.000 woningen in de provincie nul-op-de-meter moeten zijn. Tot 2050 gaat het zelfs om 800.000 woningen. Duijvestijn: ‘Voor Woonveste was de overgang naar energieneutraal een logische stap. Geerpark was al een duurzame wijk en onderdeel van de Excellente Gebieden, een programma waarbinnen de markt de afgelopen jaren experimenteerde met energiezuinige concepten. Hierdoor hadden we al veel kennis in huis en was het niet moeilijk om nieuwe technieken te implementeren. Verder speelde betaalbaarheid een belangrijke rol bij de keuze voor nul-op-de-meter. We verwachten in de toekomst vooral prijsstijgingen bij gas en vastrecht. Een ‘all electric-woning’ is in onze ogen beter betaalbaar te houden. Daarnaast kunnen we elektriciteit ter plekke opwekken.’

Hendriks Coppelmans Bouwgroep uit Uden en Van Delft Installatie uit Nieuwkuijk kregen de opdracht voor de bouw van de 19 PEPhuizen in Geerpark. Ze voorzagen de woningen van een slim ventilatiesysteem, zonnepanelen én een warmtepomp met boiler. Deze warmtepomp haalt in de winter warmte uit de bodem om de woning te verwarmen en ’s zomers koude om de woning te koelen. ‘Het was ons eerste nul-op-de-meter-project’, zegt René Beks, directeur Ontwikkeling bij Hendriks Coppelmans. ‘Maar we hadden al de nodige ervaring met energiezuinige bouw. Zo waren we betrokken bij de realisatie van ‘zonnewoningen’ en hebben we eerder luchtdichte woningen gebouwd. Die kennis konden we gebruiken bij het bouwen van de PEP-huizen.’

 Bewoners van de PEP-huizen moesten in het begin wel even wennen aan de aanpassingen in hun huis, erkent Duijvestijn. ‘We hebben daarom veel aandacht besteed aan bewonerscommunicatie. Veel mensen waren bijvoorbeeld gewend om ’s avonds de thermostaat lager te zetten, maar daarmee ontregel je het systeem juist. En dat kost uiteindelijk meer energie. Ook de ventilatie gaat op een andere manier dan voorheen. Frisse lucht komt automatisch binnen via een warmtewisselsysteem. Daardoor hoeft het raam niet meer open. Tijdens informatiebijeenkomsten hebben we uitleg gegeven aan de bewoners over slim omgaan met de installaties. Ook kreeg iedereen een map met handleidingen waarin alles duidelijk staat beschreven.’

 

Wooncomfort

 ‘Ik merk nu al het verschil met onze vorige woning’, vertelt bewoonster Charlotte Scholing. Samen met haar zoon Sil woont ze sinds april 2015 in een sociale huurwoning met het PEPhuis-label. ‘Ik betaal nu maandelijks wel wat meer aan de corporatie dan bij mijn vorige huurwoning, maar dat bespaar ik weer op de energiekosten. Sterker nog, doordat zonnepanelen en slimme installaties energie opwekken, lever ik al vanaf dag één energie terug aan mijn energieleverancier. De zonnestroominstallatie is op mijn modem aangesloten, zodat ik de opbrengst van de zonnepanelen eenvoudig zelf kan monitoren via een website.’

Ook qua wooncomfort is Scholing er naar eigen zeggen op vooruitgegaan. ‘Het warmtepompsysteem koelt en verwarmt het huis automatisch wanneer dat nodig is. Vooral op warme zomerdagen merk je hoe ideaal dit is. Hoe warm het buiten ook is, binnen blijft het heerlijk fris. Iedereen die hier op bezoek komt verbaast zich erover. De grote boiler op zolder levert voldoende warm water om te douchen en de was te doen. Allemaal zonder aardgas. Daar ben ik blij mee, want gas is vaak een grote kostenpost.’

 Zijn de gerealiseerde woningen inderdaad nul-op-de-meter? ‘De resultaten in het eerste jaar zijn beter dan vooraf is berekend’, zegt Beks. ‘We hebben een energieprestatiecoëfficiënt gerealiseerd van -0,4, terwijl de huidige landelijke eis op +0,4 ligt. De instructies aan de bewoners hebben daaraan zeker bijgedragen. De volgende stap is de aanpak van bestaande bouw. Er zijn nog veel huurwoningen met label G. Die slurpen energie.’

 Woonveste heeft de ambitie om structureel in te zetten op woningen met het PEPhuis-label. Alle nieuw te bouwen woningen en appartementen moeten aan de PEP-eisen voldoen. ‘Voor 2016 staan 100 nieuwe woningen met het label gepland’, zegt Duijvestijn. ‘Ook gaan we onze bestaande woningvoorraad verduurzamen. In de komende 2-3 jaar gaat het om zo’n 75 huurwoningen per jaar. Dat aantal willen we daarna opschroeven.’ Hij hoopt dat meer woningbouwcorporaties het voorbeeld van Woonveste volgen en nul-op-de-meter gaan bouwen. ‘Ze kunnen gebruikmaken van onze knowhow. Onze tip: pak het zo aan dat je niet alleen een energiezuinige woning bouwt, maar schenk ook aandacht aan wooncomfort. Je wilt natuurlijk niet dat een huis aan alle duurzaamheidseisen voldoet, maar heel onhandig in gebruik is. Bijvoorbeeld dat de installatie te ingewikkeld is om te bedienen is of de ramen nooit open kunnen. Het belangrijkste is uiteindelijk de wens van de bewoner en die wil in een prettig huis leven.’

 

Petri Benschop

Dit artikel is gepubliceerd in Vastgoedmarkt van februari 2016

 

Ervaringen van vernieuwers in de woningbouw

In opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) voerde de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO.nl) samen met Energiesprong en partijen uit het Lente-akkoord een inventarisatie uit onder zeven bouwpartijen die nul-op-de-meterwoningen realiseren. Het leidde tot een brochure met veel kennis, lessen en aanknopingspunten voor andere partijen. De brochure signaleert trends en ontwikkelingen rond innovaties die bijdragen aan de doelen van het Energieakkoord.

De brochure Nul op de meter: ervaringen van vernieuwers in de woningbouw is te downloaden via www.rvo.nl/vernieuwers-in-de-bouw.

 

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels