nieuws

Grote winkelketens laten middenmoters verder achter zich

Geen categorie

De groten winnen terrein ten koste van de middenmoters: 2015 bracht verdere schaalvergroting in de Nederlandse detailhandel.

Naar oppervlakte gemeten nemen de grootste retailers in Nederland steeds meer afstand van de middenmoters. Dat blijkt uit een analyse door Vastgoedmarkt van de Locatus Top 100 Winkelformules. De top tien van de ranglijst naar winkelvloeroppervlakte [pdf] had in oktober 2015 5.036.257 m2 in gebruik, 3,6 procent meer dan de bovenste tien van dezelfde ranglijst een jaar eerder. De onderste tien van die top 100, die tot middenmoot kunnen worden gerekend – deden het juist met 5,3 procent minder winkelvloeroppervlakte. Gebruikten ze in oktober 2014 nog 361.669 m2, een jaar later was daar 342.686 m2 van over.

Per saldo stijgt het totaal van de top 100 naar winkelvloeroppervlakte met 1,5 procent, van 12.773.402 m2 naar 12.960.594 m2. Daartegenover staat een bijna gelijk blijvend totaal van de top 100 op basis van verkooppunten: 24.631 filialen in 2015 tegen 24.665 in 2014. Een mogelijke conclusie is dat de gemiddelde vestiging in 2014 weer wat groter werd. Daarbij moet wel worden bedacht dat de ranglijsten verschillen qua samenstelling.

Groei Jumbo

Dat de kloof tussen koplopers en middenmoters gemeten naar winkelvloeroppervlakte al langer groeit, illustreren de cijfers van van 2014. Toen ging een groei van 4 procent bij de top tien gepaard met een krimp van een half procent bij de onderste tien van de top 100. Het resultaat van schaalvergroting is dat de bovenste vijf van de ranglijst naar winkelvloeroppervlakte nu bijna een kwart in gebruik hebben van het totaal van de top 100. Waren de toppers Albert Heijn, Jumbo, Gamma, Praxis en Karwei in oktober 2014 nog goed voor 23,7 procent van de vierkanter meters, een jaar later was dat 24,7 procent. Hun totale winkelvloeroppervlakte nam toe met 5,7 procent naar 3.192.262 m2.

Het leeuwendeel van de groei van de top 5 komt net als vorig jaar op het conto van Jumbo. De winkelvloeroppervlakte van Nederlands tweede supermarktketen steeg met 22,1 procent naar 710.872 m2. Er gaapt nog een gat van ruim 300.000 m2 tussen de winkelvloeroppervlakte van Jumbo en die van de nummer 1. Dat is nog altijd Albert Heijn met 1.046.000 m2, 3,5 procent meer dan vorig jaar.

Opgemerkt kan worden dat de twee full-service-supermarkten en drie bouwmarkten in de top 5 naar oppervlakte niet maatgevend zijn voor het totale retaillandschap. Daarom heeft Vastgoedmarkt ook gekeken naar het marktaandeel van de top 25 met onder meer tuincentra, warenhuizen, drogisten, woonwarenhuizen en leveranciers van huishoudelijke artikelen. Het aandeel van de top 25 in het totale aantal vierkante meters van de top 100 steeg met 0,8 procentpunt naar 63,0 procent. Het totaal voor de top 25 groeide met 2,9 procent naar 8.163.501 m2.

Miss Etam zakt

De groei van de top 25 gemeten naar winkelvloeroppervlakte treedt op over een breed front. Woonwarenhuis Ikea draagt bij met een toename van 43.015 m2 ofwel 14,5 procent naar 340.575 m2, goed voor plek elf. Supermarkt Lidl groeit met 21.668 m2 ofwel 6,2 procent naar 370.091 m2. Branchegenoot Plus voegt 11.906 m2 ofwel 4,7 procent toe en komt daarmee op 263.144 m2. Action brengt zijn totaal op 268.468 m2 na een groei van 16.482 m2 ofwel 6,5 procent. En Media Markt voegde 6.156 m2 ofwel 3,7 procent toe, waarmee het totaal van de elektroketen op 170.539 m2 komt.

Ook hier is het beeld van de overeenkomstige groep aan de onderkant van de top 100 omgekeerd. De onderste 25 hebben 4,9 procent minder winkelvloeroppervlakte in gebruik dan een jaar eerder: 942.765 m2 in oktober 2015 tegen 991.300 m2 een jaar eerder. Grootste verliezer is Miss Etam. De doorgestarte damesmodeketen leverde 11.449 m2 van zijn 43.716 m2 uit 2014 in en zakt daarmee van de 78e naar de honderdste plaats. De krimp van de onderste 25 komt ook voor rekening van woninginrichters als Budget Wonen (5.830 m2), Swiss Sense (3.771 m2), Trendhopper (1.985 m2) en Babypark (730 m2). Al stelt Profijt Meubelen daar een groei tegenover van 2.866 m2 en stijgt Pronto Wonen met een groei van 6.429 m2 twaalf plaatsen naar plek 74.

Banken verder uit zicht

De lichte schaalvergroting bij de top 5 van de ranglijst naar aantallen vestigingen is te zien bij Kruidvat (van 854 naar 887 vestigingen) en Albert Heijn (828 naar 851). Jumbo (578) bouwde veel C1000’s om en houdt met een toename met 107 vestigingen Zeeman (549) weg van plek vijf. Die plaats werd vacant door de inkrimping van het aantal vestigingen van Rabobank. De boerenleenbank, in 2012 nog aanvoerder van de ranglijst op basis van aantal vestigingen, zakt naar plek twaalf na een verdere afname van het aantal filialen met 79 naar 488. Ook andere banken worden minder zichtbaar. ABN Amro levert veertig filialen in en ING dertien.

Verdwenen uit de ranglijst op basis van aantallen verkooppunten zijn Arke (met Holland International opgegaan in formule Tui), C1000 (overgenomen en omgebouwd tot Jumbo en Albert Heijn), Specsavers, Miss Etam (doorgestart), Schoenenreus (failliet) en Halfords (doorgestart). Uit de lijst op basis van winkelvloeroppervlakte verdwenen Schoenenreus, C1000, Fixet Bouwmarkt (overgenomen door Hubo en Multimate), Novastyle en Sport 2000.

Auteur: Peter Hanff
Dit artikel verscheen in Vastgoedmarkt van november 2015

 

 

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels